Loạn số liệu, nhiễu thông tin


Ngày cập nhật: 19/10/2019 06:11:35

(QT) - Chất lượng môi trường không khí ở TP. Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh thời gian qua là tiêu điểm chú ý của không chỉ người dân sinh sống và làm việc tại hai thành phố này. Nhiều năm qua, tình trạng ô nhiễm môi trường ảnh hưởng đến sức khỏe người dân hằng ngày đang đặt nhiều thách thức cho chính quyền nơi đây. Tuy nhiên, từ vấn đề ô nhiễm môi trường lại đặt ra một vấn đề khác không kém phần quan trọng, đó là làm thế nào để hạn chế việc loạn về số liệu, nhiễu về thông tin dẫn đến hoang mang trong dư luận?

 

Rất nhiều chỉ số ô nhiễm không khí được các trang mạng đăng tải, mỗi trang lại đưa ra một chỉ số khác nhau. Ví dụ, cùng một thời điểm, chỉ số ô nhiễm không khí (AQI) của trạm quan trắc Air Visual ở khu vực Hồ Tây (Hà Nội) từ 100-200 và thậm chí gần chạm mức nguy hại trong những ngày cuối tháng 9 là 290. Trong khi đó, chỉ số AQI mà trạm Pam Air đo được chỉ là 130, thấp hơn nhiều so với Air Visual dù các điểm quan trắc chỉ cách nhau vài trăm mét. Một số website quan trắc không khí khác cũng đưa ra nhiều chỉ số khác nhau khiến người dân bị “nghẽn” giữa quá nhiều thông tin từ nhiều số liệu khác nhau. Mới đây, Thứ trưởng Bộ Tư pháp thừa nhận bộ này đã chủ quan khi tham khảo số liệu năm 2005 về chỉ số ô nhiễm ở Hà Nội trên báo chí để đưa vào báo cáo gửi Quốc hội càng khiến nhiều người thêm hoang mang, không biết nên tham khảo nguồn tin nào cho hợp lí.

 

Cũng liên quan đến vấn đề ô nhiễm môi trường, vụ nổ ở công ty Rạng Đông xảy ra mới đây tại khu vực có đông dân cư sinh sống ở Hà Nội được xem là một thảm họa về môi trường. Tuy nhiên, tại thời điểm xảy ra vụ nổ, hàng loạt thông tin khác nhau được đưa ra khiến người dân hoang mang. Đầu tiên là thông báo của UBND phường Hạ Đình về những biện pháp đề phòng và bảo vệ sức khỏe do tác động từ hậu quả vụ cháy. Không lâu sau đó, cấp cao hơn là UBND quận Thanh Xuân lại yêu cầu phường Hạ Đình thu hồi khuyến cáo đưa ra; Công ty Rạng Đông phủ nhận việc dùng thủy ngân lỏng độc hại trong 480.000 sản phẩm đèn huỳnh quang bị cháy. Đến khi Tổng cục Môi trường thuộc Bộ Tài nguyên Môi trường chính thức công bố kết quả nồng độ thủy ngân trong không khí tại khu vực cháy nổ cao vượt ngưỡng cho phép từ 10-30 lần, bán kính 500 m tính từ điểm cháy là không an toàn. Từ kết quả này cho thấy không chỉ có Công ty Rạng Đông gian dối, mà kết quả đánh giá sơ bộ “các chỉ số đều an toàn với người dân” do UBND quận Thanh Xuân công bố trước đó cũng sai sự thật.

 

Những việc làm tắc trách trên phần nào giải thích được vì sao tình trạng loạn số liệu, nhiễu thông tin trở nên phổ biến đến như vậy. Liên quan đến vấn đề sức khỏe con người, thông tin dù “sai một li” cũng sẽ “đi một dặm”. Vậy nhưng người dân có những thời điểm như bị lạc vào “ma hồn trận” các số liệu và thông tin khác nhau. Chỉ một vài ví dụ nêu trên đã cho thấy nguyên nhân của sự việc, đó là do sự tắc trách, qua loa trong xử lí, cập nhật số liệu; bưng bít thông tin, che giấu sự thật của các cơ quan chức năng và sự chậm trễ của các nguồn tin chính thống trong việc công bố thông tin. Nhìn rộng ra, việc nhiễu thông tin không chỉ giới hạn trong vấn đề ô nhiễm môi trường mà xảy ra trên nhiều lĩnh vực khác nhau của cuộc sống, xuất phát từ nhiều nguyên nhân, động cơ, mục đích khác nhau...

 

Mới đây, tại Quảng Trị, một cá nhân đã dùng facebook của mình để đăng tải các thông tin nói xấu, bôi nhọ và đe dọa một số cá nhân, lãnh đạo các cơ quan nhà nước trên địa bàn. Mặc dù thông tin đưa ra một chiều, không có cơ sở, nhưng tạo dư luận không tốt trong nhân dân, nhiều người tỏ ra nghi ngờ, lập luận rằng: “không có lửa làm sao có khói” hay “phải nắm được bí mật gì ghê gớm lắm thì mới dám nói lên những điều đó”... Cơ quan chức năng sau đó đã vào cuộc, làm rõ các nội dung được đăng tải ở facebook trên và có hình thức xử lí đối với cá nhân này. Tuy nhiên, chúng ta thấy rằng, trong thời đại công nghệ số như hiện nay, có những sự việc “không có lửa” mà “khói” thì cứ bủa vây khắp nơi, khiến cho nhiều người không tìm được “lối thoát hiểm”. Mỗi khi bị chìm trong những “làn khói thông tin” thì có thể đẩy một số sự việc từ đơn giản lên mức độ trầm trọng hơn.

 

Một thực tế khác, cứ trước mỗi sự kiện chính trị trọng đại của đất nước như đại hội, bầu cử hoặc khi xảy ra những sự việc nóng được dư luận xã hội quan tâm thì ngay lập tức xuất hiện nhiều luồng thông tin khác nhau, kể cả tin đồn thất thiệt, gây nhiễu loạn. Đại hội đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng là thời điểm các thế lực thù địch, phản động tung ra nhiều thông tin sai trái, bóp méo, xuyên tạc tình hình đất nước nhằm kích động, chia rẽ nội bộ, bôi nhọ lãnh đạo Đảng và Nhà nước. Trong một chừng mực nhất định, một số thông tin xuyên tạc, bịa đặt đã gây băn khoăn, lo lắng trong một bộ phận cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân; khiến cho dư luận bức xúc, ít nhiều ảnh hưởng đến trật tự an toàn xã hội và lòng tin của nhân dân.

 

Thường thì mỗi người đứng ở các vị trí khác nhau, lợi ích khác nhau sẽ có những phát ngôn không giống nhau, thậm chí là mâu thuẫn và đối lập nhau. Do vậy, việc xuất hiện những thông tin trái chiều, không đúng, gây nhiễu loạn thông tin cũng là điều dễ hiểu. Chúng ta đang hội nhập với thế giới nên không thể cấm đoán được thông tin, đặc biệt là những thông tin đa chiều, cuồn cuộn hằng ngày, hằng giờ trên mạng xã hội. Vấn đề đặt ra ở đây chính trách nhiệm từ phía các cơ quan quản lí nhà nước. Khi có những tin đồn thất thiệt, thậm chí xuyên tạc, bịa đặt thì phải kịp thời thông tin lại để người dân được rõ, không nên né tránh, im lặng quá lâu.

 

Ngoài ra, cần hoàn chỉnh hệ thống pháp luật để ủng hộ người nói đúng và ngăn chặn, xử lí người nói sai bằng cả biện pháp hành chính lẫn hình sự nếu người nói sai đó gây ra hậu quả nghiêm trọng; nâng cao dân trí để người dân có thể tự phòng vệ chính đáng, biết chắt lọc đúng, sai trước sự nhiễu loạn về thông tin trên mạng xã hội; chủ động đấu tranh phản bác thông tin xuyên tạc một cách nhanh chóng, đúng và kịp thời bằng những lí lẽ sắc bén nhưng không được áp đặt, không quy chụp bởi thông tin một chiều.

 

Bởi thực tiễn cho thấy càng công khai, minh bạch thì sẽ càng đẩy lùi được hiện tượng nhiễu thông tin.

 

Hoài Nam

 Liên hệ - Góp ý  Quay lại!

Bình luận của bạn:

Bình luận bạn đọc (0)

CÁC TIN KHÁC



Lượt truy cập



Trực tuyến





Copyright 2019 by BÁO QUẢNG TRỊ